تعریفات بسیاری برای این ویروس خطرناک میتوان یافت ،اما روان ترین تعریف این است :دروغ خطای عمدی بر علیه حقیقت است ویا بطور ساده تر دروغ کتمان حقیقت است.

این معانی میتوانند برای دروغ بکار گرفته شوند:

-بیان مطلبی که عامل میداند دروغ است ولی برای فریب آنرا  بکار میبرد.

-دادن شهادت دروغ برای عمل فریب.

-بکارگیری اسلحه دروغ برای گریز و فرار از دشمن.

-داستان سرایی دروغین برای نشان دادن اینکه ان فریب درست و صحیح بوده.

برای ما ایمان داران از بطن کلام خدا میتوان تعریف ومعنی بهتری برای دروغ یافت:هر زمان حرف وکلام ما با کلام خداوند موافق نباشد،ان سخن دروغ است.

خداوند بلند مرتبه دروغ و فریب را نادیده نخواهد گرفت وانرا به داوری خواهد کشید.دروغ همچون ویروسی میباشد که اگر مراقب نباشیم گریبانگیر ما خواهد شد.مردم فکر می کنند دروغ گفتن فقط به گفتار است اما به این صورت نمیباشد.

دروغ از طرف شیطان است؛زیرا او پدر دروغگویان است اما حقیقت از خداوند است.جالب است که دروغ در ظاهر وبا یک نگاه چیزی میباشد بسیار جزئی  وبی ضرر ولی دروغ میتواند تاثیراتی عمقی را در زندگی مردم بگذارد:

یکی از این تاثیرات نارستی وخیانت است .ویا ناصداقتی در موارد گوناگون مثلا در داد وستد،در قرار دادها،در اخبار و سیاست های بعضی کشور ها و...

حال این ها مثال های کوچکی ازجامعه است و ممکن است درصد بسیاری از افراد جامعه چنین اعمالی انجام دهند.

قسم  دروغی که ثواب دارد چیست؟

امام صادق می فرمایند قسم دروغی که کفاره ندارد بلکه برای صاحبش اجر وثواب نیز ثبت می شود قسمی است که برای خلاصی جان ومال مسلمانی از شر ظالمی مانند دزد بیان           شود.

اما در موارد دیگر قسم دروغ جایز نیست بلکه گناه فراوانی را در بر دارد.

امام صادق(ع) می فرماید کسی که قسم دروغ بخورد آشکارا با خداوند جنگیده است ]بجز شرایط بالا]

شرایطی که دروغ جایز می باشد:

هر گاه مسلمانی خطر مالی یا جانی متوجه خودش یا افراد دیگری از مسلمین باشد و به سبب دروغ گفتن آن مشکل دفع شود نه تنها دروغ گفتن جایز است بلکه قسم دروغ گفتن هم ایرادی ندارد.«گناهان کبیره,ایت الله دستغیب»

شیخ انصاری از حضرت صادق(ع) نقل می نماید:((قسم دروغ به خداوند یاد کن وبرادر مسلمانت را نجات بده. ))«مسائل شیعه ,کتاب الایمان,جلد 3,باب 12»

اسماعیل ابن سعد از حضرت رضا (ع) نقل میکند که برای نجات از شر شیطان قسم دروغ خوردن (مثلا که فلان مال را ندارم ) وبرای حفظ مال مسلمانان ضرری ندارد.«مسائل شیعه ,کتاب الایمان,جلد 3,باب 12»

اثار سوء قسم دروغ :

امام صادق می فرمایند قسم دروغ صاحبش را فقیر می سازد و آثار آن تا چهل روز بر شخص وارد است.

رسول گرامی اسلام (ص) فرمود :

« آیا شما را از بزرگ ترین گناهان خبرندهم ؟ بزرگ ترین گناه شرک به خدا و بد رفتاری نسبت به پدر و مادر و دروغ گفتن است . « جامع السعادات ، ج2/ص322 »

حضرت امام حسن عسکری (ع) فرمود :

« تمام پلیدیها در خانه ای نهاده شده و کلید آن دروغ است. » « جامع السعادات ، ج2/ص322 »

حضرت امام محمد باقر (ع) فرمود :

« دروغ ویران کننده ایمان است « بحار الانوار چاپ بیروت ، ج 69 / ص247 »

حضرت امام محمد باقر (ع) فرمود :

« خداوند متعال برای شر و بدی قفلهایی قرار داده و کلید ان قفلها شراب است و دروغ از شراب هم بدتر است. » « وسائل الشیعه ، ج8/ص572 ؛ اصول کافی ؛ اصول کافی ج2/ص339، حدیث 3»

رسول گرامی اسلام (ص) فرمود :

 از دروغ گفتن خودداری کنید زیرا انسان را روسیاه می کند « مستدرک الوسائل ، ج2/ص100 »

امام رضا (ع) روایت می کند که از پیامبر اکرم (ص) سوال شد : آیا انسان با ایمان ممکن است ترسو باشد ؟ فرمود : آری

 سوال شد : امکان دارد بخیل باشد ؟ فرمود : آری . آیا ممکن است دروغ گو باشد ؟ فرمود : نه . « وسائل الشیعه ، ج 8 /ص 573 ؛ جامع السعادات ، ج 2 / ص322 »

پیامبر صلى الله علیه و آله:

إِنَّ رَجُلاً أَتى سَیِّدَنا رَسولَ اللّه صلى الله علیه و آله فَقالَ: یا رَسولَ اللّه عَلِّمنى خُلقا یَجمَعُ لى خَیرَ الدُّنیا وَالخِرَةِ فَقالَ صلى الله علیه و آله : لاتَکذِب؛

مردى به رسول خدا صلى الله علیه و آله عرض کرد: به من اخلاقى بیاموزید که خیر دنیا و آخرت در آن جمع باشد، حضرت فرمودند: دروغ نگو.(بحارالأنوار، ج72، ص262، ح43)

امام على علیه السلام:

یسَ الکَذِبُ مِن خَلائِقِ الإِسلامِ؛

دروغگویى از اخلاق اسلام نیست.

(غررالحکم، ج5، ص74، ص7460)

امام على علیه السلام:

(علامة) اَلایمانُ أَن تُؤثِرَ الصِّدقَ حَیثُ یَضُرُّکَ عَلَى الکَذِبِ حَیثُ یَنفَعُکَ؛

(نشانه) ایمان، این است که راستگویى را هر چند به زیان تو باشد بر دروغگویى، گرچه به سود تو باشد، ترجیح دهى.

(نهج البلاغه، حکمت 458)

امام سجاد علیه السلام:

تَّقُوا الکَذِبَ الصَّغیرَ مِنهُ وَالکَبیرَ، فى کُلِّ جِدٍّ وَهَزلٍ فَإِنَّ الرَّجُلَ إِذا کَذِبَ فِى الصَّغیرِ اجتَرَأَ عَلَى الکَبیرِ؛

از دروغ کوچک و بزرگش، جدّى و شوخیش بپرهیزید، زیرا انسان هرگاه در چیز کوچک دروغ بگوید، به گفتن دروغ بزرگ نیز جرئت پیدا مى کند.

(تحف العقول، ص 278)

امام على علیه السلام:

کتَسِبُ الکاذِبُ بِکَذِبِهِ ثَلاثا: سَخَطُ اللّه عَلَیهِ وَاستِهانَةُ النّاسِ بِهِ وَمَقتُ المَلائِکَةِ لَهُ؛

دروغگو با دروغگویى خود سه چیز بدست مى آورد: خشم خدا را نسبت به خود، نگاه تحقیرآمیز مردم را نسبت به خود و دشمنى فرشتگان را نسبت به خود.(غررالحکم، ج6، ص480، ح11039)

پیامبر صلى الله علیه و آله:

عَلَیکُم بِالصِّدقِ فَاِنَّهُ مَعَ البِرِّ وَ هُما فِى الجَنَّةِ وَ ایّاکُم وَ الکِذبِ فَاِنَّهُ مَعَ الفُجورِ وَ هُما فِىالنّارِ ؛

شما را سفارش مى کنم به راستگویى، که راستگویى با نیکوکارى همراه است و هر دو در بهشت اند و از دروغگویى بپرهیزید که دروغگویى همراه با بدکارى است و هر دو در جهنم اند.

(نهج الفصاحه، ح 1976)

پیامبر صلى الله علیه و آله:

إِنَّ اللّه عَزَّوَجَلَّ أَحَبَّ الکَذِبَ فِى الصَّلاحِ وَأبغَضَ الصِّدقَ فِى الفَسادِ؛

خداوند عزوجل، دروغى را که باعث صلح و آشتى شود دوست دارد و از راستى که باعث فتنه شود بیزار است.

(من لا یحضره الفقیه، ج4، ص 353، ح5762)

امام صادق علیه السلام:

لا یَنبَغى لِلمَرءِ المُسلِمِ أَن یُواخىَ الفاجِرَ وَلاَ الحمَقَ وَلاَ الکَذَّابَ؛

سزاوار نیست که مسلمان با بدکار و احمق و دروغگو رفاقت کند.

(کافى، ج2، ص640، ح3)

پیامبر صلى الله علیه و آله:

مَن عامَلَ النّاسَ فَلَم یَظلِمهُم وَحَدَّثَهُم فَلَم یَکذِبهُم وَ وَعَدَهُم فَلَم یَخلِفهُم فَهُوَ مِمَّن کَمُلَت مُرُوءتُهُ وَ ظَهَرَت عَدالَـتُهُ وَ وَجَبَت اُخُوَّتُهُ وَحَرُمَت غیبَتُهُ؛

هر کس در معاشرت با مردم به آنان ظلم نکند، دروغ نگوید و خلف وعده ننماید، جوانمردیش کامل، عدالتش آشکار، برادرى با او واجب و غیبتش حرام است.(خصال، ص 208، ح 28)

امام صادق علیه السلام:

تَرکُ الحُقوقِ مَذَلَّةٌ وَإِنَّ الرَّجُلَ یَحتاجُ إِلى أَن یَتَعَرَّضَ فیها لِلکَذِبِ؛

ندادن حقوق (دیگران) ذلّت مى آورد و انسان در این باره مجبور به دروغ گفتن مى شود.

(تحف العقول، ص 360)

محققان:محسن مهراب ـ سجاد عشقی